آموزش نرم افزار سوپر دسیژن به زبان ساده| نرم افزار ANP و AHP

مقدمه

تصمیم‌گیری یکی از مهم‌ترین چالش‌ها در مدیریت، مهندسی و حتی زندگی روزمره است. در بسیاری از مسائل واقعی، تصمیم‌گیرندگان باید میان گزینه‌های مختلف و بر اساس معیارهای گوناگون انتخاب کنند. برای مثال انتخاب تأمین‌کننده، تعیین محل احداث یک کارخانه، انتخاب پروژه مناسب برای سرمایه‌گذاری یا حتی انتخاب یک محصول مناسب برای خرید، همگی مسائلی هستند که نیاز به تحلیل دقیق و مقایسه چندین معیار دارند. در چنین شرایطی استفاده از روش‌های علمی تصمیم‌گیری چندمعیاره می‌تواند به بهبود کیفیت تصمیم‌ها کمک کند.

یکی از شناخته‌شده‌ترین روش‌ها در این حوزه، فرایند تحلیل سلسله مراتبی (AHP) است که توسط توماس ساعتی معرفی شد. این روش با استفاده از مقایسه‌های زوجی، به تصمیم‌گیرندگان کمک می‌کند تا اهمیت معیارها و گزینه‌ها را به‌صورت ساختاریافته ارزیابی کرده و بهترین گزینه را انتخاب کنند. در مسائل پیچیده‌تر که میان معیارها و عوامل مختلف وابستگی و بازخورد وجود دارد، روش فرایند تحلیل شبکه‌ای (ANP) به‌عنوان توسعه‌ای از AHP مورد استفاده قرار می‌گیرد.

برای پیاده‌سازی این روش‌ها، نرم‌افزارهای مختلفی توسعه داده شده‌اند که یکی از پرکاربردترین آن‌ها نرم‌افزار Super Decisions است. این نرم‌افزار به‌طور ویژه برای مدل‌سازی و تحلیل مسائل تصمیم‌گیری مبتنی بر AHP و ANP طراحی شده و امکان انجام مقایسه‌های زوجی، بررسی سازگاری قضاوت‌ها و محاسبه وزن نهایی گزینه‌ها را فراهم می‌کند.

معرفی نرم‌افزار Super Decisions

نرم‌افزار Super Decisions یکی از ابزارهای تخصصی و پرکاربرد در حوزه‌ی تصمیم‌گیری چندمعیاره است که به‌صورت ویژه برای مدل‌سازی و اجرای روش‌های AHP و ANP طراحی شده است. این نرم‌افزار توسط گروه تحقیقاتی Creative Decisions Foundation که به رهبری پروفسور توماس ساعتی (خالق روش AHP و ANP) فعالیت می‌کند، توسعه داده شده است. اولین نسخه‌های Super Decisions در اواخر دهه ۱۹۹۰ معرفی شدند و امروزه نسخه‌های جدیدتر آن با محیط گرافیکی ساده‌تر و امکانات محاسباتی پیشرفته‌تر در دسترس هستند.

محیط کاربری و ساختار نرم‌افزار

یکی از ویژگی‌های جذاب این نرم‌افزار، محیط کاربری ساده و قابل‌درک آن است که کاربر را مرحله‌به‌مرحله در ایجاد مدل تصمیم‌گیری هدایت می‌کند. در رابط نرم‌افزار شما می‌توانید به راحتی:

• ساختار سلسله‌مراتبی یا شبکه‌ای تصمیم را ترسیم کنید،
• معیارها و گزینه‌ها را به پروژه اضافه نمایید،
• مقایسه‌های زوجی انجام دهید،
• و در نهایت نتایج وزن‌دهی و رتبه‌بندی را مشاهده کنید.

نمای گرافیکی نرم‌افزار به کاربر کمک می‌کند تا مدل تصمیم خود را به صورت ملموس ببیند، که این موضوع به‌ویژه در آموزش و پژوهش ارزش زیادی دارد.

کاربرد نرم‌افزار در فرایندهای AHP و ANP

Super Decisions یکی از کامل‌ترین ابزارهای موجود برای اجرای روش‌های تحلیلی تصمیم‌گیری است. با استفاده از آن می‌توان مراحل کلاسیک فرایند تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) و فرایند تحلیل شبکه‌ای (ANP) را به‌صورت کاملاً خودکار و دقیق انجام داد. در این فرایندها نرم‌افزار امکان انجام محاسبات مختلف از جمله:

• محاسبه میانگین‌های هندسی در مقایسه‌های زوجی،
• بررسی Consistency Ratio برای ارزیابی اعتبار قضاوت‌ها،
• استخراج وزن و رتبه نهایی گزینه‌ها،
• و انجام تحلیل حساسیت (Sensitivity Analysis) در تصمیم‌ها را دارد.

همین امکانات باعث شده که Super Decisions در اغلب تحقیقات دانشگاهی مرتبط با تصمیم‌گیری چندمعیاره، به عنوان نرم‌افزار مرجع شناخته شود.

تفاوت با سایر نرم‌افزارهای مشابه

در بازار نرم‌افزارهای تصمیم‌گیری چندمعیاره، ابزارهای مختلفی وجود دارد؛ از جمله Expert Choice و زبان‌های تحلیلی مانند MATLAB. تفاوت اصلی Super Decisions با آن‌ها در این است که:

• برخلاف Expert Choice، از هر دو روش AHP و ANP پشتیبانی می‌کند.
• محیط گرافیکی آن کاملاً آموزشی و کاربردی است و نیازی به کدنویسی ندارد.
• امکان مدل‌سازی پیچیده‌ترین ساختارهای شبکه‌ای را بدون نیاز به دانش ریاضی پیشرفته فراهم می‌کند.
• و خروجی‌های گرافیکی و عددی آن مستقیماً قابل استفاده در گزارش‌ها و پایان‌نامه‌ها هستند.

منوهای نرم افزار سوپر دسیژن

در هر بار اجرای نرم افزار یک صفحه همانند شکل زیر نشان داده می‌شود.

نرم افزار سوپر دسیژن از 6 منوی زیر تشکیل شده است:

1. File
2. Design
3. Assess/Compare
4. Computation
5. Network
6. Help

منوی File

این منو در برگیرنده دستوراتی نظیر باز کردن یک فایل جدید (New)، بستن فایل جاری، باز کردن فایلهای موجود در سیستم، ذخیره فایل، خروجی کامل و… است. این منو همانند عمکرد منوی File در دیگرنرم افزارها است. در این منو عملیاتی از جمله باز کردن یک صفحه جدید، باز کردن فایل های قبلی سوپر دسیژن، ذخیره، پرینت و خارج شدن از نرم افزار آورده شده است.

منوی Design

از طریق این منو می‌توان برای پیاده‌سازی مدل‌ها، خوشه (کلاستر) و گره ایجاد کرد. همچنین می‌توان مدلهای سابنت (subnet) ایجاد کرد. این منو همانطور که از نامش پیداست برای طراحی اولیه مدل استفاده می‌شود. کلاسترها در سوپردسیژن از اصلی ترین مبنای طراحی مدل هستند یعنی برای ایجاد یک مدل سلسله مراتبی و یا شبکه ای باید حتما ابتدا کلاستر (Cluster) را ایجاد کرد و سپس درون کلاسترها، گره ها (Node) را ایجاد نمود.

منوی Assess/Compare

از طریق این منو عملیات مقایسات زوجی صورت می‌گیرد. منظور از مقایسات زوجی، همان بررسی دو به دوی عوامل مساله و دادن امتیاز به آن مقایسات است. این فرایند از طریق Pairwise Comparisoms حاصل می‌شود. این بخش نیز از مهمترین بخش های نرم افزار Super decision است تمامی فرایندهای وزندهی، مقایسه زوجی، نرخ ناسازگاری مقایسه زوجی و پاسخگویی به پرسشنامه ها در این قسمت قرار دارد.

منوی Computation

کلیه خروجی‌ها و تحلیل‌های لازم بر روی مدل، از طریق این منو حاصل می‌شود. عملیاتی نظیر تحلیل انواع سوپرماتریس‌ها، نتایج رتبه‌بندی آلترناتیوها، تحلیل حساسیت، بهینه‌سازی و … از طریق این منو بدست می‌آید. سوپرماتریس ها کاربرد بسیار زیادی در مدل های ANP دارند طوری که برای ایجاد وزن نهایی ANP سه سوپرماتریس باید تشکیل شود که اولین آن سوپرماتریس بدون وزن (اولیه) است که در نرم افزار به نام unweighted super matrix آورده شده است. دومین سوپرماتریس بنام سوپرماتریس موزون معروف است که در نرم افزار به نام weighted super matrix آورده شده است. آخرین سوپرماتریس که وزن های نهایی در آن استخراج می شود سوپرماتریس حدی (Limit matrix) است.

فیلم آموزش کامل نرم‌افزار سوپردسیژن به زبان ساده

اگر به دنبال یک آموزش کاربردی، روان و مرحله‌به‌مرحله برای یادگیری نرم‌افزار Super Decisions هستید، فیلم آموزشی‌ای که تهیه کرده‌ام می‌تواند بهترین نقطه شروع باشد. این آموزش به‌صورت کاملاً عملی ضبط شده و تمام قابلیت‌های مهم نرم‌افزار را در قالب مثال واقعی و قابل درک توضیح می‌دهد. هدف این آموزش این است که بدون نیاز به پیش‌زمینه تخصصی، بتوانید مدل‌های AHP و ANP را از صفر تا صد در نرم‌افزار پیاده‌سازی کنید و خروجی‌های دقیق و قابل‌استفاده برای پروژه‌ها و پایان‌نامه‌ها دریافت نمایید.

در این آموزش چه مباحثی پوشش داده شده است؟

در این فیلم آموزشی، تمام مراحل کار با نرم‌افزار Super Decisions به‌صورت قدم‌به‌قدم و کاملاً ساده توضیح داده شده است. مهم‌ترین موضوعاتی که در داخل این آموزش پوشش داده‌ام شامل موارد زیر است:

• توضیح مختصر و کاربردی درباره نرم‌افزار Super Decisions و معرفی بخش‌های مهم محیط کاربری
• پیاده‌سازی کامل مدل‌های AHP و ANP شامل:
  • تعریف هدف
  • تعریف معیارها و زیرمعیارها
  • تعیین گزینه‌ها
• ایجاد ارتباطات سلسله‌مراتبی (در AHP) و شبکه‌ای (در ANP) به‌صورت کاملاً عملی
• انجام مقایسه‌های زوجی برای معیارها، زیرمعیارها و گزینه‌ها همراه با توضیح منطق تصمیم‌گیری
• بررسی نرخ ناسازگاری (Consistency Ratio) و روش اصلاح نرخ‌ها جهت رسیدن به سازگاری قابل قبول
• استخراج مقایسات زوجی در فایل اکسل برای قرار دادن در گزارش یا پایان‌نامه
• تحلیل کامل سوپر ماتریس‌ها شامل:
  • سوپر ماتریس اولیه (Unweighted Supermatrix)
  • سوپر ماتریس وزین (Weighted Supermatrix)
  • سوپر ماتریس حددار (Limit Supermatrix)
• بررسی و تحلیل اولویت‌بندی معیارها و زیرمعیارها در مدل تصمیم‌گیری
• رتبه‌بندی نهایی گزینه‌ها و مقایسه نتایج
• انجام تحلیل حساسیت (Sensitivity Analysis) برای مشاهده اثر تغییر وزن معیارها بر نتیجه نهایی

اگر نیازمند مشاوره در انجام پروژه های خود هستید با ما تماس بگیرید| 09338859181