آموزش روش کوکوسو (COCOSO)

روش کوکوسو (CoCoSo)

جهت حمایت از ما، لطفا امتیاز این پست را از طریق ستاره های بالا مشخص کنید (فقط بر روی ستاره ها کلیک کنید)

فهرست مطالب
(با کلیک بر روی هر عنوان به آن بخش منتقل می شوید)

1- مقدمه
2- مراحل روش CoCoSo
3- فیلم آموزش روش CoCOSO

مقدمه

واژه MCDM به معنای تصمیم گیری چند معیاره، واژه ای شناخته شده می باشد که بر اساس ماهیت گزینه های در نظر گرفته شده به دو طبقه پیوسته و گسسته تقسیم می شوند. روش پیوسته به تصمیم گیری چند هدفه (MODM) معروف است که جهت شناسایی موارد بهینه در یک مساله تصمیم گیری مورد استفاده قرار می گیرند. طبقه گسسته به MADM یا تصمیم گیری چند شاخصه معروف است که به عنوان تکنیک های پشتیبان تصمیم گیری تعریف شده و دارای تعداد محدودی گزینه، هدف و معیارهایی هستند که در جهت انتخاب گزینه ها بکار گرفته می شوند. روشهای گسسته را می توان بیشتر به روشهای وزن دهی و روشهای رتبه بندی تقسیم كرد.بسته به تصمیم شما و نحوه کابرد دو روش شما باید بین دو روش انتخاب کنید . روش استفاده از دو روش در زیر و کاربرد انها در ادامه توضیح داده خواهد شد.

حل یک مساله تصمیم گیری معمولا به سه طریق زیر تفسیر می شود:

  1. یافتن بهترین یا مطلوب ترین گزینه تصمیم گیرنده از مجموعه گزینه های موجود
  2. انتخاب یک مجموعه کوچک از گزینه های مناسب، یا گروه بندی گزینه های جایگزین به مجموعه های مختلف ترجیحی.
  3. یافتن همه گزینه های کارآمد یا غیر مسلط.

همانطور که در بالا اشاره شد روشهای MADM به دو دسته وزن دهی و رتبه بندی تقسیم می شوند در حالت اول روش­های زیادی برای تعیین وزن و اهمیت معرفی شده­اند از جمله روش آنتروپی، روش SWARA، روش CRITIC و … البته در بیشتر روشهای این دسته رتبه­ بندی گزینه نیز می­توان انجام داد اما در بسیاری از موارد بهتر است که از تکنیک­ های دیگر به صورت ترکیبی استفاده شود. در حالت دوم روش­هایی هستند که هدف آن تنها رتبه­ بندی گزینه­ های پژوهش است مانند روش تاپسیس، ویکور، الکتره و … این روش­ها با تشکیل ماتریس تصمیم شروع می­ شوند و اصولا وزن معیارها را نیز به عنوان ورودی دریافت می­کنند. تکنیکی که در مطلب حاضر به آن خواهیم پرداخت نیز در زمره این حالت قرار می­گیرد. روش CoCoSo یا combined compromise solution از تکنیک­های جدید تصمیم ­گیری چند معیاره می­ باشد که در سال 2018 توسط یزدانی و همکاران ارائه شد در این روش یک راه حل ترکیبی سازشی برای رتبه­ بندی گزینه­ ها ارائه می­شود.

در ویدیوی زیر توضیحاتی در مورد روش کوکوسو آورده شده است نسخه کامل فیلم آموزشی در انتهای این پست آورده شده است.

مراحل روش COCOSO

این روش یک مدل یکپارچه از روش جمع وزنی ساده (SAW) و مدل ضرب وزنی (WPM) می باشد که مراحل آن در ادامه آورده شده است همچنین در مقاله بیس این روش از دو عبارت WSM و WPM برای ترکیب این روش استفاده شده است. که WSM به معنی مدل جمع وزنی و WPM به معنی مدل ضرب وزنی است.

گام اول: تشکیل ماتریس تصمیم

در واقع اولین گام در تمامی روشهای تصمیم گیری چند معیاره تشکیل ماتریس تصمیم می باشد که در رابطه زیر آورده شده است در این رابطه Xmn در واقع ازریابی گزینه m بر اساس معیار n می باشد که این ارزیابی هم می تواند بر اساس عبارات کلامی و هم بر اساس داده های واقعی (کمی) باشد. عبارت های کلامی می تواند بر اساس طیف 5 تایی یا 9 تایی باشد.

ماتریس تصمیم روش کوکوسو cocoso

گام دوم: نرمال سازی ماتریس تصمیم

نرمال سازی تقریبا در تمام روشهای تصمیم گیری چند معیاره صورت می گیرد. در این گام بر اساس روابط زیر ماتریس تصمیم نرمال می شود از رابطه اول برای معیارهای مثبت و از رابطه دوم برای معیارهای منفی استفاده می شود. در روابط زیر max Xij و min Xij در واقع بیشترین و کمترین مقدار هر ستون معیار هستند. بر اساس این نرمال سازی کلیه درایه ها بین عدد 0 و 1 قرار می گیرند.

نرمال سازی در روش cocoso

گام سوم: محاسبه مقادیر جمع وزنی و ضرب وزنی

در این گام بر اساس روابط زیر مقادیر جمع وزنی (S) و ضرب وزنی (P) برای هر گزینه محاسبه می شود در دو رابطه زیر Wj وزن معیارها می باشد که به عنوان ورودی وارد روش cocoso شده است این وزن می تواند مستقیم از نظر فرد تصمیم گیرنده و یا روشهایی نظیر آنتروپی شانون، AHP ، روش BWM و… محاسبه شود. مقادیر Si در واقع از روش SAW و مقادیر Pi از روش واسپاس گرفته شده است.

مدل جمع وزنی ساده و ضرب وزنی

گام چهارم: تعیین نمره ارزیابی گزینه ها بر اساس 3 استراتژی

در این بخش امتیاز گزینه ها بر اساس 3 استراتژی از 3 رابطه زیر حاصل می شود. رابطه اول میانگین حسابی امتیازات WSM و WPM را بیان می کند، در حالی که رابطه دوم در مقایسه با بهترین ها ، نمرات نسبی WSM و WPM را بیان می کند. رابطه سوم مصالحه ای بین مدل های WSM و WPM است. در این رابطه λ توسط تصمیم ­گیرنده تعیین می­شود اما در حالت 0.5 انعطاف پذیری زیادی دارد.

امتیاز گزینه ها در cocoso بر اساس 3 استراتژی

گام پنجم: تعیین امتیاز نهایی و رتبه بندی گزینه ها

در این بخش بر اساس رابطه زیر امتیاز نهایی محاسبه می شود در واقع این رابطه بیانگر جمع میانگین هندسی و میانگین حسابی 3 استراتژی مرحله قبل می باشد. امتیاز (k) هر گزینه ای بزرگتر باشد نشان از برتری آن گزینه دارد.

گیف اشاره 2جهت مشاهده و تهیه فیلم آموزش این روش در نرم افزار اکسل (Excel) اینجا را کلیک کنید.


چنانچه نیازمند مشاوره و یا انجام پروژه خود با این روشها هستید با ما تماس بگیرید- 09338859181

روش ترکیبی QFD و ANP (فرایند تحلیل شبکه ای)


درباره ی مدیر سایت

کارشناسی مهندسی صنایع/کارشناسی ارشد مهندسی صنایع-صنایع/مسلط به مباحث تصمیم گیری چند شاخصه (MADM) در محیط های قطعی و فازی و خاکستری/ مسلط به نرم افزار های Super Decision - Expert Choice - Visual Promethee

4 دیدگاه

  1. سلام ایا ممکنخ مسئله با 4 گزینه و 20 شاخص رو حل کرد؟

  2. ممنونم از آموزشهای خوبتان. توضیح کاملا عالی و جامع بود.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

جهت مشاوره و اجرای پروژه های تصمیم گیری و موارد مربوط به خرید از محصولات فروشگاه با شماره 09338859181 تماس و یا در واتساپ پیام دهید
+